Jan Tropiło

Prof. dr hab. Jan Tropiło (1933–2021) - wieloletni członek Rady Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu oraz współtwórca i autor scenariusza nowej ekspozycji, poświęconej weterynarii. Urodził się 7 lutego 1933 roku w Przemyślu. Dyplom lekarza weterynarii uzyskał w 1958 roku na Wydziale Weterynaryjnym SGGW. Bezpośrednio po studiach rozpoczął pracę w Katedrze Higieny Produktów Zwierzęcych Wydziału Weterynaryjnego macierzystej Uczelni. W jednostce tej przepracował całe życie zawodowe, do czasu przejścia na emeryturę w 2003 roku.

W 1965 r. na podstawie rozprawy doktorskiej p.t. "Bruceloza zajęcy w aspekcie higieny produktów zwierzęcych" Rada Wydziału Weterynaryjnego SGGW nadała Mu stopień doktora nauk weterynaryjnych. Stopień doktora habilitowanego nauk weterynaryjnych uzyskał na tym samym Wydziale w roku 1979 na podstawie całokształtu dorobku naukowego i rozprawy habilitacyjnej pt. "Wpływ pozostałości antybiotyków w tkankach zwierzęcych na ocenę sanitarno-weterynaryjną mięsa". Tytuł profesora nauk weterynaryjnych uzyskał w 1995 roku. W latach 1999–2003 pracował na stanowisku profesora zwyczajnego SGGW.

Jest autorem lub współautorem ponad 300 publikacji oryginalnych i komunikatów naukowych, dotyczących higieny żywności i chorób zwierząt łownych i współautorem z tego zakresu dwóch podręczników: „Łowiectwo – weterynaria, higiena” oraz „Badanie i ocena sanitarno-weterynaryjna zwierząt łownych i dziczyzny”, a także współautorem 4 skryptów.

Działalność naukowa Profesora skupiała się głównie na następujących zagadnieniach: rozpoznawaniu chorób zwierząt wolno żyjących i ocenie sanitarno-weterynaryjnej dziczyzny, określeniu działania bakteriobójczego preparatów odkażających, modyfikacji metod oznaczania oraz wykrywaniu pozostałości antybiotyków w żywności w aspekcie higieny żywności i ochrony zdrowia człowieka, określeniu wpływu zabiegów technologicznych na pozostałości antybiotyków w żywności oraz wpływie promieniowania jonizującego na drobnoustroje, występujące w produktach pochodzenia zwierzęcego.

W 1994 roku wyizolował szczep Nocardia z mięsa bydła importowanego do Polski i był współautorem opracowania diagnostyki poubojowej i oceny mięsa w przypadku stwierdzenia tej choroby. Wypromował 5 doktorów oraz był recenzentem 5 prac doktorskich i 2 rozpraw habilitacyjnych.

Na szczególne podkreślenie zasługuje naukowa aktywność Profesora w obszarze historii weterynarii i propagowaniu działalności pozazawodowej lekarzy weterynarii. Był inicjatorem i współorganizatorem wielu konferencji z tego zakresu, a także autorem i współautorem następujących podręczników i książek : „Zarys historii polskiej weterynarii z podstawami deontologii”, „Lekarze weterynarii w Powstaniu Warszawskim”, „Złota Księga Pamiątkowa absolwentek i absolwentów Wydziału Weterynaryjnego SGGW w Warszawie 1952-1958”, „Drugi Słownik Biograficzny Polskich Lekarzy Weterynarii 1919–2000” tom I. lit. A–H i tom II lit. I–K ( 2013 ). Opublikował również biogramy lekarzy weterynarii w Polskim Słowniku Biograficznym. Jako nauczyciel akademicki prowadził na kierunku weterynaria wykłady z trzech przedmiotów: higiena zwierząt rzeżnych i mięsa, choroby zwierząt łownych oraz historia weterynarii i deontologia.

Był aktywnym członkiem Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych, w którym pełnił kolejno funkcje: Sekretarza Administracyjnego 1969–1974, 1979–1980, Sekretarza Naukowego 1981–1982, Kierownika Sekcji Historycznej 1983–1986. W latach 1980–1993 pełnił funkcję Pełnomocnika Zarządu Głównego PTNW do spraw Muzeum Weterynarii w Muzeum Rolnictwa im.ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu. Był współorganizatorem i autorem scenariusza otwartej w 1982 nowej ekspozycji, poświęconej weterynarii. Do 2011 r. był członkiem Rady Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu.

Przez wiele lat działając w Sekcji Historycznej PTNW, wielokrotnie organizował w Ciechanowcu sesje naukowe o tematyce historycznej, wystawy czasowe, a także wieczory autorskie i spotkania z lekarzami weterynarii - artystami. Dzięki Jego działaniom zyskano także wiele eksponatów oraz niezliczoną ilość książek i czasopism. Za pośrednictwem Profesora inni także przekazywali dary dla muzeum ufając Jego autorytetowi.
Był czynnym członkiem Zrzeszenia Lekarzy i TechnikówWeterynaryjnych, pełniąc w latach 1989–1991 funkcję przewodniczącego Komisji ds. Deontologii Weterynaryjnej Historii Zawodu i Odznaczeń. Przez wiele lat był członkiem Komisji Etyki, Deontologii i Historii Zawodu Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej. Uczestniczył w tworzeniu Kodeksu Etyki i Deontologii Weterynaryjnej. Był członkiem: Rady Programowej „Medycyny Weterynaryjnej” (1984–2001), Komitetu Nauk Weterynaryjnych PAN (1984–1986, 1996–1998, 1999–2002), Senackiej Komisji ds. Historii i Odznaczeń SGGW (przez kilka kadencji) oraz członkiem Rady ds. Muzeum SGGW (2008–2020).

Inicjował i współorganizował imprezy kulturalne na terenie wydziału, jak konkursy fotograficzne dla pracowników i studentów, okolicznościowe wystawy np. starych książek weterynaryjnych, ekslibrisów; imprezy dla dzieci pracowników wydziału, połączone z wystawami rysunków i licznymi konkursami.

Za swoją działalność Profesor uzyskał szereg różnych nagród. Do najważniejszych z nich należą: Nagroda PTNW stopnia III za pracę pt. „Bruceloza zajęcy w aspekcie higieny produktów zwierzęcych” (1966), Nagroda Ministra Nauki Szkolnictwa Wyższego i Techniki (zespołowa stopnia II) za autorstwo wyróżniającego się podręcznika dla studentów (1978), Nagroda Ministra Nauki Szkolnictwa Wyższego i Techniki (indywidualna stopnia III) za osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych (1980), Nagroda Ministra Nauki Szkolnictwa Wyższego i Techniki (zespołowa stopnia II) za osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych (1981), Nagroda Zespołowa stopnia I Ministra Kultury i Sztuki za "Najciekawsze Wydarzenie Muzealne 1982 Roku" (1983). Otrzymał także nagrody Rektora SGGW: indywidualną stopnia I za osiągnięcia w zakresie dydaktyki i wychowania (1985), zespołową stopnia I za osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych (1988), indywidualną stopnia I za osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych (2003).

Odznaczony został: Złotym Krzyżem Zasługi (1978), Odznaką Honorową PTNW "Merito pro Societate" (1978), Członkostwem Honorowym PTNW (1987), Złotą Odznaką Za zasługi dla SGGW (1987), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (1988), Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1990), Medalem ks. Krzysztofa Kluka (1998), Medalem Honorowym Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej „Bene de Veterinaria Meritus” (2002 r.), Odznaką Honorową „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2007), Medalem „Zasłużony dla Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu” (2007), Odznaką Honorową Województwa Podlaskiego (2012).

Zmarł 18 czerwca 2021 roku. Został pochowany na Cmentarzu Wilanowskim w Warszawie.